ကမ္ဘာပေါ်က ဝင်ငွေအလယ်အလတ်အဆင့်တိုင်းပြည်တွေထဲမှာ စစ်အာဏာသိမ်းမှုတွေ ပုံမှန်ဖြစ်နေတဲ့ တစ်ခုတည်းသော တိုင်းပြည်ဟာ ထိုင်းနိုင်ငံပဲ ဖြစ်ပါတယ်။ ထိုင်းနိုင်ငံရေးလောကကို လူတစ်ယောက်နဲ့ သူ့မိသားစုရဲ့ နာမည်က ၂၅ နှစ်ကြာ လွှမ်းမိုးလာခဲ့ပါတယ်။ သက်ဆင်နဲ့ သူ့ရဲ့ ရှင်နာဝပ်မိသားစုပါပဲ။ လက်ရှိဖြစ်ပေါ်နေတဲ့ ထိုင်းနိုင်ငံရေး မတည်ငြိမ်မှုတွေကြားမှာ ရှင်နာဝပ်မိသားစုဝင် ထိုင်းဝန်ကြီးချုပ် တစ်ယောက်ဟာ နောက်တစ်ကြိမ် အာဏာလက်လွှတ်ရမယ့် အနေအထားမျိုး ရောက်လာခဲ့ပါတယ်။ မေးခွန်းတွေ ထွက်ပေါ်လာပါတယ်။ ရှင်နာဝပ်နန်းဆက်ရဲ့ နေဝင်ချိန် စနေပြီလား။ ကြိုးတန်းပေါ်က နန်းဆက် ဇူလိုင်လ ၁ ရက်နေ့မှာ ထိုင်းနိုင်ငံရဲ့ အခြေခံဥပဒေခုံရုံးက ဝန်ကြီးချုပ်ပေထုန်တန်ရှင်နာဝပ်ကို ရာထူးကနေ ဆိုင်းငံ့လိုက်ပါတယ်။ လက်ရှိဖိအားပေါင်းစုံအောက်မှာ အာဏာဆက်မြဲဖို့ ရုန်းကန်နေရတဲ့ ပေထုန်တန်ရဲ့ အစိုးရအတွက် ဧရာမထိုးနှက်ချက်တစ်ခု ဖြစ်ပါတယ်။ ကမ္ဘောဒီးယားဝန်ကြီးချုပ်ဟောင်း ဟွန်ဆန်နဲ့ ပေထုန်တန်တို့အကြားက အငြင်းပွားနယ်စပ်အရေး ဖုန်းပြောဆိုမှုအသံဖိုင် […]

စနေနေ့က ဘန်ကောက်မြို့လယ် ဆန္ဒပြပွဲမတိုင်ခင် ဇွန်လ ၁၈ ရက်နေ့မှာ ကမ္ဘောဒီးယားနိုင်ငံရဲ့ မြို့တော်ဖနွမ်းပင်ကနေ လူထောင်ပေါင်းများစွာရဲ့ ဆန္ဒပြကြွေးကြော်သံတွေ ထွက်ပေါ်လာခဲ့ပါတယ်။ “ကမ္ဘောဒီးယားက ပိုင်တဲ့မြေ။ သူများနယ်မြေ ငါတို့ မယူဘူး။ ငါတို့နယ်မြေ ငါတို့ ပိုင်တယ်” တင်းမာမှုအရှိန်မြင့်လာတဲ့ ထိုင်း – ကမ္ဘောဒီးယား နယ်စပ်ပြဿနာမှာ ကမ္ဘောဒီးယားအစိုးရကို ထောက်ခံကြောင်း ပြသဖို့ အစိုးရကိုယ်တိုင်စီစဉ်တဲ့ ဆန္ဒပြပွဲမှာ နိုင်ငံသားထောင်ချီ စုဝေးခဲ့ကြပါတယ်။ ကမ္ဘာ့ထိပ်တန်းအဖော်ရွေဆုံးနိုင်ငံများစာရင်းမှာ ဖော်ပြခံရတဲ့ ထိုင်းနဲ့ ကမ္ဘောဒီးယားရဲ့ ဆက်ဆံရေးဟာ ရှုပ်ထွေးတဲ့ သမိုင်းကြောင်း ရှိပါတယ်။ ဒါပေမဲ့ လွန်ခဲ့တဲ့ ၅ နှစ်ကို ပြန်ကြည့်လိုက်မယ်ဆိုရင်တော့ ထိုင်း – ကမ္ဘောဒီးယား ဆက်ဆံရေးဟာ မပျက်စီးနိုင်တော့ဘူးလို့ နှစ်နိုင်ငံစလုံးက ထင်ခဲ့ကြပုံပါပဲ။ “ကျွန်တော်တို့ နှစ်နိုင်ငံဟာ ရှည်လျားတဲ့ နယ်နိမိတ်ထိစပ်မှု […]

အစ္စရေးခေါင်းဆောင်တွေက ဒါကို ဘယ်တုန်းကမှ ထုတ်ဖော်မဝန်ခံခဲ့ပါဘူး။ ဒါပေမဲ့ အရှေ့အလယ်ပိုင်းမှာ အဏုမြူဗုံး ပိုင်ဆိုင်တဲ့ တစ်ခုတည်းသော နိုင်ငံဟာ အစ္စရေးပဲ ဖြစ်ပါတယ်။ အရှေ့အလယ်ပိုင်းရဲ့ စစ်အင်အားအကြီးဆုံးဖြစ်တဲ့ မဟာရန်သူတော်နိုင်ငံနှစ်ခုကတော့ အစ္စရေးနဲ့ အီရန်ပဲ ဖြစ်ပါတယ်။ အီရန်က အစ္စရေးကို နိုင်ငံတစ်ခုအနေနဲ့ အသိအမှတ်မပြုပါဘူး။ လူဦးရေ ၉ သန်းသာရှိတဲ့ အစ္စရေးဟာ လူဦးရေ သန်း ၉၀ နီးပါးရှိတဲ့ အီရန်ရဲ့ မစ်ဆိုင်းဒုံးပစ်နိုင်တဲ့ အကွာအဝေးအတွင်းမှာ ရှိပါတယ်။ အစ္စရေးရဲ့ အကြီးမားဆုံး ပြည်ပရန်သူဟာ အီရန်ပဲ ဖြစ်တယ်လို့ အစ္စရေးဝန်ကြီးချုပ်ဘင်ဂျမင်နေတန်ညာဟုတစ်ယောက် တောက်လျှောက်ပြောလာခဲ့တာဟာ ဆယ်စုနှစ်သုံးခုတိုင်ခဲ့ပါပြီ။ ဒါပေမဲ့ အစ္စရေးအဖို့ အခုအီရန်ထက် ပိုအန္တရာယ်ကြီးတဲ့ ပြည်ပရန်သူ ရှိပါတယ်။ အဲဒါကတော့ အဏုမြူဗုံး ဖင်ခုထိုင်လာမယ့် အီရန်ပါပဲ။ ဥဒယသီဟ စစ်ဆင်ရေး သူတို့တိုင်းပြည် […]

သမ္မတယွန်းဆွတ်ယိုးလ်ရဲ့ စစ်အုပ်ချုပ်ရေးအမိန့် ထွက်ပေါ်လာပြီး တောင်ကိုရီးယားလွှတ်တော်ရဲ့ ဝင်ပေါက်ကို စစ်တပ်က ပိတ်ဆို့ထားလိုက်ချိန်…။ ၂၀၂၄ ခုနှစ် ဒီဇင်ဘာ ၃ ရက်ညရဲ့ ဆိုးလ်မြို့ဟာ အေးစက်နေတယ်။ အသက် ၆၀ အရွယ် လွှတ်တော်အမတ်တစ်ယောက်ဟာ လွှတ်တော်အဆောက်အအုံဆီကို ကမန်းကတန်း ပြေးလာခဲ့တယ်။ သူ့ရည်ရွယ်ချက်က လွှတ်တော်ထဲကို မရမကဝင်ပြီး သမ္မတရဲ့ စစ်အုပ်ချုပ်ရေးအမိန့်ကို လွှတ်တော်အမတ်တွေ မဲခွဲဆုံးဖြတ်ပယ်ချဖို့ပဲ။ တချိန်တည်းမှာပဲ သူ့ဖုန်းကနေ လူမှုကွန်ရက်ပေါ် live လွှင့်ပြီး တောင်ကိုရီးယားပြည်သူတွေဆီ တိုက်ရိုက်ပန်ကြားနေခဲ့တယ်။ တိုင်းပြည်ရဲ့ ဒီမိုကရေစီကို ကာကွယ်ဖို့ လွှတ်တော်မှာ သူနဲ့ အတူ လာပူးပေါင်းဖို့ ဖုန်းထဲကနေ လူထုကို တိုက်တွန်းနေခဲ့တယ်။ လမ်းမီးရောင်မှိန်ဖျော့ဖျော့အောက်မှာ သူ့ဖုန်းက တုန်ခါနေတယ်။ လွှတ်တော်ခြံစည်းရိုးပေါ် သူကျော်တက်နေတာကို သူ့ဖုန်းကနေတစ်ဆင့် မြင်နေရတယ်။ အဲဒီညမှာပဲ လွှတ်တော်ထဲ မရမက […]

ဒေါ်နယ်ထရမ့်ရဲ့ ပေါ်လစီတွေနဲ့ ပတ်သက်လို့ အံ့အားသင့်စရာကောင်းတဲ့အချက်ဟာ လူတွေက ဒါကို အံအားသင့်နေကြတုန်း ဖြစ်နေတာပါပဲ။ ကမ္ဘာ့လစ်ဘရယ်အစီအစဉ်ရဲ့ နောက်ထပ်မဏ္ဍိုင်တစ်ခုကို ထရမ့်က တိုက်ခိုက်လိုက်တဲ့အချိန်တိုင်း သတင်းစာခေါင်းစီးတွေက ထိတ်လန့်မှုနဲ့ မယုံနိုင်မှုကို ဖော်ပြကြတယ်။ ဥပမာဆိုရင် ယူကရိန်းနယ်မြေတွေကို သူတို့ပိုင်တယ်ဆိုပြီး ရုရှားရဲ့ အပြောကို ထရမ့်က ထောက်ခံတဲ့ သတင်း၊ ဂရင်းလန်းကို အင်အားသုံးသိမ်းပိုက်ဖို့ ထရမ့်က ကြေညာတဲ့ သတင်း ဒါမှမဟုတ် သွင်းကုန်အခွန်ကြေညာပြီး ဘဏ္ဍာရေးပရမ်းပတာအခြေအနေဖြစ်အောင် ထရမ့် လုပ်လိုက်တဲ့ သတင်းတွေမှာပါ။ ဒါပေမဲ့ ထရမ့်ရဲ့ ပေါ်လစီတွေက တသမတ်တည်းပါပဲ။ သူ့ရဲ့ ကမ္ဘာ့အမြင်က အင်မတန်ကို ရှင်းပါတယ်။ ဒီကာလမှာ ထရမ့်ရဲ့ ပေါ်လစီတွေကို တအံ့တဩ ဖြစ်နေသေးတယ်ဆိုရင် ဒါဟာ ကိုယ့်ကိုယ်ကိုယ် ရည်ရွယ်ချက်ရှိရှိ လှည့်စားနေလို့ပဲ ဖြစ်မှာပါ။ လစ်ဘရယ်ကမ္ဘာ့အစီအစဉ်ကို ထောက်ခံသူတွေဟာ […]

ဘန်ကောက်မြို့လယ်မှာ ငါးညှီနံ့တွေ တထောင်းထောင်းထပြီး နံဟောင်သွားပါတယ်။ အခုအပတ် အင်္ဂါနေ့က ထိုင်းအစိုးရအိမ်တော်ရှေ့မှာလုပ်တဲ့ ဆန္ဒပြပွဲမှာ တီလားပီးယားလို့ အများသိကြတဲ့ ပါးမည်းတီလားပီးယားငါး အကောင်ပေါင်းများစွာကို ကားလမ်းမပေါ် သွန်ချလိုက်လို့ပါပဲ။ အဲဒီနေ့မှာ ပြည်နယ်ပေါင်း ၁၉ ခုက ငါးမွေးမြူရေးသမားအယောက် ၂၀၀ ဝန်းကျင်ဟာ အစိုးရအိမ်တော်ရှေ့ကို ရောက်လာပြီး ပါးမည်းတီလားပီးယားငါး အကောင်ရေ ၂ တန်ကို ကားလမ်းပေါ် သွန်ချပြီး ဆန္ဒပြခဲ့ကြပါတယ်။ ၁၃ နှစ်ကြာ ရင်ဆိုင်လာခဲ့ရတဲ့ ပြဿနာတစ်ခုကို ထိုင်းအစိုးရက မဖြေရှင်းပေးနိုင်တဲ့အပေါ် ထိုင်းတံငါသည်တွေ ပေါက်ကွဲသွားတဲ့ မြင်ကွင်းတစ်ခုပါပဲ။ အန္တရာယ်အကြီးဆုံး ကျူးကျော်မျိုးစိတ် ၂၀၂၄ ခုနှစ်ရဲ့ မနက်ခင်းနေရောင်အောက်မှာ ထိုင်းနိုင်ငံ ၊ ပက်ချဘူရီပြည်နယ်က ကျေးရွာတစ်ရွာမှာ မစ္စတာဂျစ်တဂွန်ဘူဝါးဒီးဟာ သူ့ရဲ့ ငါးမွေးမြူရေးကန်ဘေးမှာ အလုပ်ရှုပ်နေခဲ့ပါတယ်။ တချိန်တုန်းကတော့ သူဟာ အောင်မြင်တဲ့ […]