သတင္းတု၊ သတင္းမွားေတြရဲ႕ အႏၱရာယ္

0
95

တရား၀င္သတင္းမီဒီယာေတြဆီမွာ သတင္းခိုးယူၿပီး ဆင္တူယိုးမွား သတင္းတု သတင္းမွားေတြ ေဖာ္ျပေနတဲ့ ေဖ့စ္ဘြတ္ စာမ်က္ႏွာ ၃၀ ေက်ာ္ရဲ႕ အမည္စာရင္းကို ျမန္မာႏိုင္ငံသတင္းမီဒီယာေကာင္စီက ေမလ ၂၇ ရက္မွာ ထုတ္ျပန္လိုက္ပါတယ္။

ေဖ့စ္ဘြတ္လူမႈကြန္ရက္ေပၚမွာ သတိထားမိသေလာက္ အဲဒီလိုမ်ိဳး သတင္း ေတြခိုးၿပီး သတင္းတု သတင္းမွားေတြ ေဖာ္ျပေနတဲ့ စာမ်က္ႏွာေတြက ၃၀ မက ပါဘူး။ ရာနဲ႔ ခ်ီၿပီးကို ရွိႏိုင္ပါတယ္။ ဒါေၾကာင့္လည္း သတင္းမီဒီယာေကာင္စီ က ဆက္လက္ၿပီး ထုတ္ျပန္ေၾကညာသြား မယ္လို႔ ထုတ္ျပန္ထားပါတယ္။

သတင္းမီဒီယာေကာင္စီက ထုတ္ျပန္ ထားတဲ့ စာမ်က္ႏွာေတြကို စိတ္၀င္စားလို႔ ရွာၿပီး စနည္းနာၾကည့္မိေတာ့ မ်က္လံုးျပဴး မတတ္ပါပဲ။

သတင္းေတြခိုးယူၿပီး ဆင္တူ႐ိုးမွား သတင္းတု သတင္းမွားေတြ ျဖန္႔တဲ့ စာမ်က္ႏွာစာရင္းမွာပါတဲ့ စာမ်က္ႏွာ ေတြဟာ အနည္းဆံုး Like တစ္သိန္း ႏွစ္သိန္းကေန သိန္းေျခာက္ဆယ္အထိ ရွိပါတယ္။ Shwemonဆိုတဲ့ စာမ်က္ႏွာ ကို လူေပါင္း သိန္းေျခာက္ဆယ္နီးပါးLike လုပ္ထားၾကတာကို ေတြ႕ရတယ္။ ဆိုလိုတာက အဲဒီ Shwemonဆိုတဲ့ စာမ်က္ႏွာကို လူေပါင္း သိန္းေျခာက္ဆယ္ ေလာက္ ၀င္ၾကည့္ေနတယ္ဆိုတဲ့ သေဘာ ပါ။ အဲဒီပမာဏဟာ ျမန္မာႏိုင္ငံ လူဦးေရ ရဲ႕ ဆယ္ပံုတစ္ပံုထက္ေတာင္ ပိုမ်ားေနတဲ့ ပမာဏပါ။

သတင္းတု သတင္းမွာ စာမ်က္ႏွာ စာရင္းမွာပါတဲ့ Pho Thu Taw ဆိုတဲ့ စာမ်က္ႏွာဟာဆိုရင္လည္း Like ေပါင္း သိန္း ေလးဆယ္ေက်ာ္ ရွိပါတယ္။

အဲဒီလိုမ်ိဳးလိုက္ၾကည့္ရင္းနဲ႔ တရား၀င္ သတင္းဌာနေတြရဲ႕ Like အေျခအေန ကို ၾကည့္ခ်င္စိတ္ျဖစ္လာတယ္။  ပထမဆံုး စိတ္ထဲေပၚလာတာကMyanmar Now သတင္းဌာနပါ။ ဘာေၾကာင့္ Myanmar Now သတင္းဌာနကို စိတ္ကူးမိလဲ ဆိုေတာ့ Myanmar Nowဟာ စံုစမ္း ေထာက္လွမ္းၿပီး သတင္းေတြကို ႏိႈက္ႏိႈက္ ခၽြတ္ခၽြတ္ေရးသားေလ့ရွိတဲ့ အတြက္ ေၾကာင့္ပဲ ျဖစ္ပါတယ္။ Myanmar Nowကိုလည္း လူတိုင္းသိၿပီးသား ျဖစ္ မွာပါ။ Myanmar Nowကို ၀င္ၾကည့္တဲ့အခါ မွာ Likeလုပ္ထားသူ အေရအတြက္ သံုးသိန္းေက်ာ္ပဲ ရွိပါတယ္။

ေနာက္ထပ္ တရား၀င္သတင္းမီဒီယာ တစ္ခုျဖစ္တဲ့ Facebook စာမ်က္ႏွာကို ၀င္ၾကည့္မိတယ္။ Like လုပ္တဲ့သူ ၁၇ သိန္းေက်ာ္ပဲ ရွိပါတယ္။

ဆိုေတာ့ ေဖ့စ္ဘြတ္ သံုးစြဲတဲ့သူ ျပည္သူထဲမွာ တရား၀င္ သတင္းဌာန ေတြကို ၾကည့္တဲ့သူထက္ သတင္းတု သတင္းမွားျဖန္႔တဲ့ Page ေတြကို ၾကည့္တဲ့သူေတြက ပိုမ်ားေနတယ္ဆိုတဲ့ သေဘာပါ။

ဘာေၾကာင့္ သတင္းတု သတင္းမွား ျဖန္႔တဲ့ Page ေတြကို ၾကည့္တဲ့သူပို မ်ားေနရတာပါလဲ။ စိတ္၀င္စားမိေတာ့ အဲဒီ Page ေတြမွာ တင္ထားတဲ့ အေၾကာင္း အရာေတြကို ေလ့လာမိတယ္။

ပထမဆံုး Shwemon ဆိုတဲ့ Page ကို ေလ့လာမိတယ္။ ပထမဆံုး News & Media Website ဆိုၿပီး ေရးထားတာေတြ႕တယ္။ တင္ထားတဲ့ အေၾကာင္းအရာေတြကေတာ့ အစံုပါပဲ။ ၿခံဳေျပာရမယ္ဆိုရင္ လူစိတ္၀င္စားမႈမ်ား ႏိုင္တဲ့ အေၾကာင္းအရာေတြကို အဓိက ေရးထားတယ္။ နာမည္ေက်ာ္ အႏုပညာရွင္ အေၾကာင္းေတြ၊ လူေတြစိတ္မ၀င္၀င္ စားေအာင္ေရးထားတဲ့ အေၾကာင္းအရာေတြ ( ဥပမာ သူသင့္ကို တကယ္မခ်စ္မွန္း သိႏိုင္တဲ့ အခ်က္ ၅ခ်က္၊ ခ်စ္သူကို ႏွစ္ႏွစ္ ကာကာခ်စ္တတ္တဲ့ ေယာက္်ားေတြရဲ႕ အျပဳအမူမ်ား၊ စသျဖင့္)၊ လူႀကိဳက္မ်ားတဲ့ လမ္းညႊန္လိုဟာေတြအျပင္ လြယ္လြယ္နဲ႔ အတည္ျပဳလို႔မရတဲ့ ႏုိင္ငံျခားသတင္းဌာန ေတြကို ကိုးကားၿပီး ေရးထားတဲ့ သတင္း၊ ေဆာင္းပါးေတြကို ေတြ႕ရပါတယ္။

တျခား  စာမ်က္ႏွာေတြလည္း အလားတူ ပါပဲ။ တခ်ဳိ႕ စာမ်က္ႏွာေတြမွာ သတင္း ပံုစံေရးထားတဲ့ အေၾကာင္းအရာေတြ ေတြ႕တယ္။ အရင္းအျမစ္ပါတဲ့ သတင္းေတြ လည္း ရွိတယ္။ အရင္းအျမစ္ မပါတဲ့ သတင္းေတြလည္း ရွိတယ္။ လူစိတ္၀င္ စားႏိုင္မယ့္ အေၾကာင္းအရာေတြ(ဥပမာ ၀က္ၿခံေပ်ာက္နည္း၊ ၾကြက္ႏွိမ္နင္းနည္း၊ ၀ိတ္ခ်နည္းက စလို႔ ကင္ဆာေရာဂါေပ်ာက္ နည္း အဆံုးပါပဲ)လည္း ပါတယ္။ အမ်ားဆံုး ကေတာ့ တရား၀င္သတင္းဌာနေတြက ခိုးယူထားတဲ့ သတင္းေတြ ျဖစ္တယ္။

တရား၀င္လုပ္ကိုင္ေနတဲ့ သတင္း မီဒီယာေတြကို ၾကည့္႐ႈသူနည္းၿပီး တရား၀င္ သတင္းဌာနေတြဆီက ခိုးယူထားတဲ့ သတင္းေတြကို ျပန္ျဖန္႔ေနတဲ့ စာမ်က္ႏွာ ေတြက ၾကည့္႐ႈသူေတြက ပိုမ်ားေနတာဆို ေတာ့ ေတြးၾကည့္ရင္ ရယ္စရာေတာ့ အေကာင္းသား။

ဒါေပမယ့္ ေသခ်ာျပန္ စဥ္းစားၾကည့္ ရင္ လုပ္စားေနတဲ့ အဲဒီ ေဖ့စ္ဘြတ္စာမ်က္ႏွာ ေတြက လူၾကည့္မမ်ားမ်ားေအာင္ သတင္းမွန္ ေတြကို ခိုးၿပီးတင္တာေတြ၊ လူစိတ္၀င္စား မယ့္ အခ်က္အလက္ေတြကို ကိုယ့္ဘာသာ ကိုယ္ ဖန္တီးၿပီး ေရးတာေတြ၊ လူစိတ္၀င္ စားႏိုင္မယ့္ အႏုပညာရွင္သတင္း အေၾကာင္းေတြ စသျဖင့္ နည္းေပါင္းစံုနဲ႔ လုပ္ေနၾကလို႔ လူၾကည့္မ်ားေနရတာ ျဖစ္ ပါတယ္။

လုပ္စားေနတဲ့ ေဖ့စ္ဘြတ္စာမ်က္ႏွာ ေတြလို႔ ေျပာတာက အေၾကာင္းရွိပါတယ္။ ဘာေၾကာင့္လဲဆိုေတာ့ Instant Article လို႔ေခၚတဲ့ Facebook ရဲ႕ ၀န္ေဆာင္မႈကို ယူၿပီး ၀င္ေငြရွာေနၾကလို႔ပါပဲ။(Instant Article အေၾကာင္း ကိုေတာ့ စာရွည္ သြားမွာစိုးလို႔ ဒီေနရာမွာ အေသးစိတ္ မရွင္းျပေတာ့ပါဘူး) အားလံုးနားလည္ေအာင္ေျပာရမယ္ဆိုရင္ Instant Article ၀န္ေဆာင္မႈကို ယူထားရင္ ေဖ့စ္ဘြတ္က ေၾကာ္ျငာေတြ ထည့္ေပးၿပီး ေၾကာ္ျငာခ ပိုက္ဆံေပးပါတယ္။ လူၾကည့္မ်ားေလေလ ပိုက္ဆံပိုရေလေလပါပဲ။ Instant Article ၀န္ေဆာင္မႈ ယူထားတာက ျပႆနာမရွိပါဘူး။ တရား၀င္သတင္းဌာန ေတြလည္း Instant Article ယူထား ၾကပါတယ္။ ဒါေပမယ့္ လုပ္စားေနတဲ့ စာမ်က္ႏွာေတြက လူ၀င္ၾကည့္ရင္ၿပီးေရာ၊ ေငြရရင္ ၿပီးေရာဆိုတဲ့ သေဘာနဲ႔ မွန္တဲ့ အခ်က္အလက္ေရာ၊ မမွန္တဲ့ သတင္း အခ်က္အလက္ေတြကိုပါ ျဖန္႔ေနတာကမွ တကယ့္ျပႆနာပါ။

ျမန္မာႏိုင္ငံသတင္းမီဒီယာေကာင္စီ က ေၾကညာထားတဲ့ စာမ်က္ႏွာေတြ ထဲမွာလည္း သတင္းမွားေတြကို တင္ထား တဲ့ စာမ်က္ႏွာေတြ ေတြ႕ရပါတယ္။ ေဖ့စ္ဘြတ္ေပၚကို ဘယ္သူတင္လိုက္မွန္း မသိတဲ့ ေကာလာဟလေတြကိုလည္း သူတို႔ရဲ႕ စာမ်က္ႏွာမွာ သတင္းပံုစံေရးၿပီး ျပန္တင္ၾကတာေတြလည္း ေတြ႕ရပါ တယ္။

အဲဒါက တကယ့္ျပႆနာ အႀကီးႀကီး ပါ။ လူေတြကို သတင္းအမွားေတြ ျဖန္႔ေ၀ ေပးေနတဲ့ အေနအထားမ်ိဳး ျဖစ္ပါတယ္။

ဒီေနရာမွာ တစ္ခုေျပာခ်င္တာက သတင္းအခ်က္အလက္ မွန္ကန္မႈဟာ လူ ေတြအတြက္ ဘယ္ေလာက္ အေရးပါသလဲ ဆိုတာ ျဖစ္ပါတယ္။ လူေတြဟာ ေန႔စဥ္ ဘ၀၊ အသက္ေမြး၀မ္းေက်ာင္းလုပ္ငန္း စတာေတြနဲ႔ ပတ္သက္ၿပီး  ဆံုးျဖတ္ခ်က္ ေတြ ခ်တဲ့ အခါမွာ သတင္းအခ်က္အလက္ မွန္မွန္ကန္ကန္ရဖို႔ အလြန္အေရးႀကီးပါ တယ္။  ဥပမာ – မိုးေလ၀သတင္းပဲဆိုပါစို႔။ ဒီႏွစ္မွာ အယ္နီညိဳရာသီဥတုေၾကာင့္ ေရရွားမယ္ဆိုတဲ့ သတင္းကို လယ္သမား ေတြ သိရရင္ သူတို႔အေနနဲ႔ ေရအသံုးျပဳရ နည္းတဲ့ သီးႏွံေတြကို ေရြးစိုက္ႏိုင္မယ္။ 

ေနာက္တစ္ခုက လုပ္စားေဖ့စ္ဘြတ္ စာမ်က္ႏွာေတြမွာ ေရးထားတဲ့အတုိင္း ကင္ဆာေပ်ာက္နည္း ဆိုတာကို လိုက္လုပ္ ၾကည့္မယ္ပဲ ဆိုၾကပါစို႔။ ကင္ဆာ မေပ်ာက္ဘဲ အသက္ေပ်ာက္သြားရင္ ဘယ္ သူတာ၀န္ယူမလဲ။

ၿပီးေတာ့ ဒီလိုမ်ိဳး ေဖ့စ္ဘြတ္စာမ်က္ႏွာ ေတြက ေကာလာဟလေတြ သာမက ဘာသာေရး၊ လူမ်ိဳးေရး ေသြးထိုးလံႈ႕ေဆာ္မႈ ေတြကိုလည္း အင္မတန္ပ်ံ႕ႏွံ႔လြယ္ေစပါ တယ္။ ဘာလို႔လဲ ဆိုေတာ့ သူတို႔ေတြက ပရိသတ္ အခိုင္အမာရထားတာကိုး ။

ထိခုိက္အံုႂကြလြယ္တဲ့ ကိစၥေတြနဲ႔ ပတ္သက္ၿပီး “ဘယ္ေနရာမွာ ဘယ္လူမ်ိဳး နဲ႔ ဘယ္လူမ်ိဳးနဲ႔ ခ်ကုန္က်ၿပီ”၊ “ဒီေနရာ မွာေတာ့ ဘယ္ဘာသာ၀င္ေတြနဲ႔ ဘယ္ ဘာသာ၀င္ေတြခ်ကုန္ၾကၿပီ”ဆိုတာမ်ိဳး သာ အဲဒီ စာမ်က္ႏွာေတြက တင္လိုက္မယ္ ဆိုရင္ က်န္တဲ့ ေနရာေတြကိုပါ ပဋိပက ေတြ ကူးစက္သြားေစမွာပါ။

ဒါေၾကာင့္ သတင္းအမွား၊ အခ်က္ အလက္မွားေတြ ကိုယ့္ကိုယ္လႊမ္းမုိးတာ မခံရေစဖို႔အတြက္ အခ်က္တခ်ိဳ႕ကို အႀကံျပဳပါရေစ။

၁) သတင္းမီဒီယာေကာင္စီက ထုတ္ ျပန္ထားတဲ့ စာမ်က္ႏွာေတြကိုLikeမလုပ္မိပါေစနဲ႔ ။ လုပ္ထားမိရင္ Unlike ျပန္လုပ္ပါ။ သူတို႔ေတြ ပိုက္ဆံရဖို႔ အတြက္ ကိုယ့္ကို အသံုးခ်တာ မခံပါနဲ႔။ သတင္း မီဒီယာေကာင္စီက မထုတ္ျပန္ေသးတဲ့ အလားတူ ေဖ့စ္ဘြတ္စာမ်က္ႏွာေတြ ကိုလည္း Like မလုပ္မိပါေစနဲ႔။ လုပ္ထား မိရင္ Unlike ျပန္လုပ္ပါ။ Unlike ျပန္လုပ္ရင္ သူတို႔တင္လိုက္တဲ့ အေၾကာင္း အရာမွန္သမွ် ကိုယ့္ဆီမွာ လာေပၚေတာ့ မွာ မဟုတ္ပါဘူး။

၂) တရား၀င္သတင္းမီဒီယာေတြက ထုတ္ျပန္တဲ့ သတင္းအခ်က္အလက္ ေတြကို ရယူပါ။

၃) ေဖ့စ္ဘြတ္ေပၚမွာ သတင္းတစ္ခု ေတြ႕ရင္ သတင္းအရင္းအျမစ္ကို ရွာပါ။ ျဖစ္ႏိုင္မျဖစ္ႏိုင္ အက်ိဳးအေၾကာင္း ဆင္ျခင္သံုးသပ္ပါ။

၄) ေခါင္းစဥ္တစ္ခုတည္း မဖတ္ပါ နဲ႔။ သတင္းတစ္ခုလံုးဖတ္ၾကည့္ၿပီး သတင္း မွန္၊ မမွန္ သံုးသပ္ပါ။

၅) ကိန္းဂဏန္းေတြ၊ အခ်က္အလက္ ေတြ၊ ေန႔စြဲေတြကို ဆန္းစစ္ပါ။

အဲဒီနည္းေတြနဲ႔ လုပ္စား ေဖ့စ္ဘြတ္ စာမ်က္ႏွာေတြက ေဖာ္ျပတဲ့ သတင္းတု၊ သတင္းအမွား၊ အခ်က္အလက္မွားေတြကို ေရွာင္ရွားႏိုင္ၿပီး မွန္ကန္တဲ့ သတင္းအခ်က္ အလက္ေတြ ရရွိႏိုင္ပါေစလို႔ ဆႏၵျပဳပါ တယ္။     ။

ဖိုးလံုး

ဆက္စပ္ဖတ္႐ႈရန္-

သတင္းအတု အေယာင္၊ အမွားေတြ တင္ဆက္၊ သတင္းေတြ ခိုးကူးေနတဲ့ အြန္လိုင္း ၀က္ဘ္ဆိုဒ္နဲ႕  ဆိုရွယ္မီဒီယာ ေပ့ခ်္ေတြ

http://www.daweiwatch.com/2019/06/04/guides/18822